Mobiliteit van de toekomst: hoe ziet het openbaar vervoer er binnen 10 jaar uit?

Het openbaar vervoer staat letterlijk en figuurlijk niet stil. Mobiliteit beweegt dus niet alleen op wielen, op technologisch vlak blijven we evolueren en verbeteren. Elektrische steps, hybride bussen, wagens op waterstof, … kennen we intussen al. Maar op welke manier(en) zullen we binnen 10 jaar naar het werk gaan? Welke rol speelt de MIVB op vlak van mobiliteit en innovatie? Mathieu Nicaise, mobiliteitsexpert en strateeg bij de MIVB, geeft ons een blik in de toekomst in de nieuwe aflevering van onze podcast “Op Weg”.

Ik ben iemand die als kind al een beetje ‘te veel’ met speelgoedauto’s en -treinen speelde.

Mathieu was iemand die van jongsaf al geïnteresserd was in openbaar vervoer. “Ik ben iemand die als kind al een beetje ‘te veel’ met speelgoedtreinen en -auto’s speelde”, lacht hij.  “Die fascinatie zet ik nu voort in mijn professionele leven.”

Wanneer Mathieu begint te werken voor de MIVB, gaat hij aan de slag als strateeg. Zijn taak? Nadenken over en werken aan de mobiliteit van de toekomst. “Eén van de grote managementprincipes zegt dat je 70% van je energie moet besteden aan vandaag, 20% aan morgen en 10% aan overmorgen. Mijn collega’s en ik werken aan die 10% en de rol die het openbaar vervoer daar in speelt, in een stad als Brussel..”

Drie werven

Mathieu ziet in de toekomst drie grote werven voor de MIVB: energie, stadsvernieuwing en de bouw van een echt systeem van duurzame mobiliteit. Op vlak van energie zal de MIVB in de toekomst vooral haar buspark moeten vernieuwen. “De tram en metro rijden al op elektriciteit”, aldus Mathieu. “Maar onze busvloot gaan we verder moeten omvormen: we zullen de historische keuze voor diesel verlaten en evolueren naar elektrische bussen, waterstofbussen,…

De tweede werf is die van de stadsvernieuwing, vooral door infrastructuurwerken rond de tram. “We moeten de tramsporen gemiddeld om de 30 jaar vervangen en dat biedt telkens kansen voor een hertekening van de openbare ruimte ten voordele van duurzame mobiliteit.”

Echt systeem rond duurzame mobiliteit

De derde grote werf is de bouw van een volledig systeem van duurzame mobiliteit. Je kan het vergelijken met datgene dat in de vorige eeuw met succes werd gebouwd rond de auto.

 “De wagen heeft veel nadelen, maar één van haar sterktes is het volledige systeem dat errond gebouwd is. Een verzekering? Er zijn talloze verzekeringsmakelaars. Een herstelling? Je hebt de keuze uit verschillende mogelijkheden. Een financiering? Je kan aankloppen bij de bank. Vandaag is nagenoeg alles gericht op de wagen. Er zijn overal parkeerplaatsen en wegen. Kortom, je hebt een zekere onafhankelijkheid. Daardoor zijn mensen nog altijd geneigd de auto te nemen.”

Als we Koning Auto van zijn troon willen stoten ten voordele van een duurzame mobiliteit, dan moeten we de manier waarop we gebruik maken van het openbaar vervoer en andere alternatieven (wandelen, fietsen, steps, deelwagens, etc.) ook  aanpassen, vindt Mathieu “Vandaag is dat al deels het geval, maar er zijn nog heel wat praktische drempels. We moeten alle alternatieven beter op mekaar afstemmen, zodat mensen volgens hun eigen behoeften het juiste duurzame vervoermiddel kunnen kiezen. Die keuze is ook telkens afhankelijk van de omstandigheden, bijvoorbeeld van het weer.”

Samenwerking

“Dankzij de hoge densiteit van Brussel, biedt de MIVB een sterk aanbod van openbaar vervoer, met hoge frequenties. Maar dat  is soms niet genoeg”, aldus Mathieu “Samenwerkingen zullen onmisbaar zijn, zodat we duurzame alternatieven kunnen aanbieden. Denk maar aan de elektrische step, intussen al goed ingeburgerd in het straatbeeld. Je kan sommige korte afstanden bijvoorbeeld makkelijker overbruggen op die manier, dan met de tram of bus. Het aanbod van zo’n zaken is momenteel nog te laag en daar moet verandering in komen. Dat vraagt een goede samenwerking met lokale spelers. Of wie weet kan de MIVB ooit zelf zo’n alternatieven aanbieden. Alle stukjes van de puzzel zijn er. Hij moet nu gelegd worden.”

Volgens Mathieu kan het openbaar vervoer instaan voor 80% van de verplaatsingen en kunnen de andere modi voor de rest zorgen. De wagen hoeft daarin niet te ontbreken, alleen is het privébezit ervan niet meer nodig.

Verandering wordt gewoonte

De mobiliteit van de toekomst is ook nu al zichtbaar op het net van de MIVB, alleen staan we daar niet altijd bij stil. “Informatie is ook cruciaal en zal dat blijven. Je hoort nu bijvoorbeeld voor dat de bus stopt automatisch elke keer de naam van de halte. Ook dat is innovatie. Vijf jaar geleden bestond dat niet. Sommige simpele dingen die veranderen zijn we zo gewoon geworden, dat we bijna vergeten dat het innovatief is.”

De denkoefening voor die 10% van overmorgen is er eentje dat we dus zeker allemaal voelen en belangrijker is dan we soms denken. Graag meer weten over de mobiliteit van de toekomst? Beluister dan hier de aflevering met Mathieu Nicaise (opgelet, deze aflevering is in het Frans):